ورود

ثبت نام

موسسه قرآن و نهج البلاغه
home-icone
Institute of Quran & Nahjul Balaghah

آیه «الرَّحْمَنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَى» بیانگر سلطه یکسان خداوند بر عالم است

الرَّحْمَنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَى

الرَّحْمَنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَى: حجت‌الاسلام والمسلمین «خداداد الیاسی» مسئول سازمان بسیج طلاب و روحانیون سپاه ولی‌عصر(عج) خوزستان در گفت‌وگو با خبرگزاری قرآنی ایران(ایکنا) شعبه خوزستان، اظهار کرد: از آیه ۵ سوره طه «الرَّحْمَنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَى» می‌توان دریافت که بعد از آنکه خداوند نظام هستی را شکل داد بر عرش مسلط شد که این امر در ۴ جای دیگر قرآن تکرار شده است.

الیاسی ادامه داد:

دو کلمه در این آیه وجود دارد که باید بدان توجه ویژه داشت. کلمه «عرش» و «استوی». عرش در زبان عربی به چند معنی بکار رفته که تقریباً معانی نزدیک به هم دارد. نخست به معنی چیزی که سقف دارد، دوم به معنای خود سقف، سوم به معنای تخت بلند پایه حکومت و سلطنت (که نمونه‌اش در آیه ۳۸ سوره نمل آمده است) و چهارم در مورد خداوند متعال. کلمه عرش کنایه‌ای از قدرت و تدبیر می‌باشد و در بردارنده قدرت مدبرانه است که مرحوم «علامه طباطبایی(ره)» اشاره دارد و مفسران دیگر نیز بدان اشاره دارند.

مسئول سازمان بسیج طلاب و روحانیون خوزستان بیان کرد: در این آیه منظور از قدرت خداوندی قدرتی همراه با تدبیر است و مدیریت و قدرت در کنار هم از نشانه‌های سلطه خداوند است.
الیاسی ادامه داد: در زبان فارسی نیز گاهی اوقات کلمه تخت را بکار می‌بریم که به معنی قدرت است. لذا این تعبیر در مورد خداوند به معنی قدرت به همراه تدبیر به کار برده می‌شود نه قدرت تنها.

مسئول سازمان بسیج طلاب و روحانیون خوزستان گفت:

کلمه «استوی» در این آیه نیز به معنی سلطه‌یافتن است، اما در زبان عربی کلمه استوی با ۳ ترکیب به کار می‌رود یک با حرف جر علی (عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَى) به معنی استقراریافتن است. دوم با الا بکار می‌رود طبق آیه ۲۹ سوره بقره که می‌فرماید: «هُوَ الَّذِی خَلَقَ لَکُم مَّا فِی الأَرْضِ جَمِیعًا ثُمَّ اسْتَوَى إِلَى السَّمَاء فَسَوَّاهُنَّ سَبْعَ سَمَاوَاتٍ وَهُوَ بِکُلِّ شَیْءٍ عَلِیمٌ» که به معنی توجه‌کردن است و سوم استوی به تنهایی بکار می‌رود که همراه با حرف اضافه نیست که به معنی اعتقال می‌باشد. این ۳ترکیب درباره فعل استوی با ۳ معنای متفاوت در قرآن آمده است، پس در می‌یابیم که آیه ۵ سوره طه به معنای استقرار و سلطه‌یافتن است.

وی اظهار کرد: «الرَّحْمَنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَى» یعنی آن خدای مهربانی که بر عرش عالم وجود به علم و قدرت احاطه دارد. دو نکته در این آیه وجود دارد که از ظرفیت‌های قرآنی به شمار می‌رود. اینجا آیه با «الرحمن» بکار رفته که می‌شود برداشت کرد، تسلط خداوند بر نظام هستی تسلطی رحیمانه و همراه با رحمت است و همراه با جباری خداوند نیست.

الیاسی افزود:

نکته دوم آن است که در آیه ۴ سوره طه می‌فرماید: «تَنزِیلًا مِّمَّنْ خَلَقَ الْأَرْضَ وَالسَّمَاوَاتِ الْعُلَى» کلمه خلق بکار رفته است که نشان دهنده آن است که خداوند خلقت داده و هم بعد از خلقت مدیریت عالم در دستان او است.
وی گفت: نکته سوم آن است که با توجه به ریشه کلمه «استوی» می‌شود برداشت کرد که تسلط خداوند بر همه نظام هستی یکسان بوده است و قدرت خداوند در جایی کم و یا بسیار نمی‌شود و این سلطه مدبرانه و قدرتمندانه خداوند بر همه عالم به طور یکسان در عالم هستی توزیع شده است.

مسئول سازمان بسیج طلاب و روحانیون خوزستان تصریح کرد: برخی از افراد سطحی‌‌نگر از این آیات برداشت کردند که خداوند دارای جسم و تخت و حکومت در آسمان‌ها است که با این نظریه‌ها با دلایل مختلف و عقل سازگاری ندارد لذا برخی از این آیه برداشت غلط داشتند.

صفحه اصلی – موسسه قرآن و نهج البلاغه -آموزش مجازی قران ونهج البلاغه

به این مطلب امتیاز دهید
اشتراک گذاری در telegram
اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در email

فرصت ویژه برای علاقه مندان به نویسندگی

شما می توانید مقالات خود را با نام خود در وب سایت موسسه منتشر نمائید. برای شروع کلیک نمائید.

نویسنده مقاله باشید