ورود

ثبت نام

موسسه قرآن و نهج البلاغه
home-icone
Institute of Quran & Nahjul Balaghah

حفظ، تأمین و ارتقاء بهداشت روح و روان از طریق دین و تعالیم الهی

زینب بحر پیما – کارشناس پرستاری


دین و دینداری حقیقتی است که پیوسته با بشر بوده و شالوده زندگی انسان را تشکیل می دهد. دین و مذهب از ارکان اصلی فرهنگ هر ملتی است؛ جامعه را هویت و انسجام می بخشد و در افراد جامعه حس همبستگی به وجود می آورد.


در این میان
ارزش ها و باورهای زندگی ارزش ها و معتقدات دینی از مهمترین آنها است و روش زندگی یکی از شاخص های مهم سلامت از جمله سلامت روان است. معتقدات و دستورات دینی در تمام شئون زندگی دخالت داشته و از عوامل مؤثر در رشد شخصیت بوده، از این رو دین می تواند اهرمی برای رفع نواقص شخصیتی برای اصلاح روش زندگی باشد. به عبارتی، دین عاملی است برای حفظ و ارتقاء سلامت اعم از بدنی و روانی.


انسان در تفکر دینی بالاتر از آن است که به چیزی تعلق و وابستگی پیدا کند. همه چیز برای انسان است و او خود تنها و تنها به خدا و جمال و کمال مطلق تعلق دارد و چون از اوست به همه چیز رسیده است و آنچه غیر اوست ابزار است و بازیچه است.

سازمان بهداشت جهانی بهداشت سلامت روان را قابلیت ارتباط موزون و هماهنگ با دیگران، تغییر و اصلاح محیط فردی و اجتماعی، حل تضادها و تمایلات شخصی به طور عادلانه و مناسب می داند.



ویلیام جیمز، دین را عبارت از نظم نامرئی موجود در جهان می داند که وظیفه انسان هماهنگی با این نظم است و برای رسیدن به شخصیت بالغ (سالم) یک دینداری عمیق لازم است و داشتن اعتقادات مذهبی نقش مهمی در بالا رفتن قدرت تحمل افراد در رویارویی با مشکلات و فشارهای روان
ی دارد.

حفظ، تامین و ارتقاء بهداشت روان از طریق:
– توکل بر خدا و واگذاری همه چیز به خدا، ضمن اینکه همه وظایف خویش را انجام دهند.” و مَن یتوکلَ عَلَی الله فهو حسبه ان الله…”
– وجود آرامش و بر طرف کردن اضطراب و نگرانی ها و دلهره ها که بهترین و مطمئن ترین راه برقراری آن آموزش و تربیت دینی است.
– درک واقعیت های جهان و آگاهی از قوانین نظام آفرینش و دیدن و اندیشیدن در آثار الهی.
– تسلیم محض بودن در برابر خداوند متعال و نداشتن ترس و اندوه و غم از غیر خدا.
– رسیدن به یقین و باور قلبی از طریق ایمان به خدا.

و نزد خدا هیچ چیز افضل و بالاتر از توکل و رضایت به آنچه که مقدر کرده، نیست و امور خویشتن را به پناه خدا و معبودیت ببرد که در این صورت به پناهگاهی مستحکم و دژی خلل ناپذیر و مانع و حافظی عظیم و بی مانند پناه برده ای.

یشگیری از اختلال های روانی و رشد، که فرایند های روانی در سه فرایند شناخت، عواطف و رفتار طبقه بندی می شود و اساسی ترین فرایند روانی انسان، شناخت است و عواطف و رفتار تحت تأثیر شناخت قرار دارد و تنها راه شکوفایی و حاکمیت فطرت پیاده شدن معیارهای الهی در همه شئون زندگی انسان است و مشخص کردن هدف و اصلاح شناخت در ابتدای حرکت الزامی است.

رشد به عنوان هدف اصلی پیامبران الهی تأمین کننده و ارتقاء بهداشت روانی انسان ها است و توجه به جنبه های مثبت زندگی توجه به مسئول بودن انسان، لزوم برنامه ریزی بر اساس تفکر و تعقل و لزوم توجه به ظرفیت روانی و عوامل تقویت کننده و محدود کننده آن، اصل سالم بودن افکار و رفتار فرد برای خود و جامعه و اصل توجه و تأکید بر امیدواری و پیروزی فرد و اجتماع در صورت حاکمیت فطرت و عمل به تکالیف الهی و اصل معیار قرار دادن خود در روابط اجتماعی و اصل واکنش متقابل با توجه به عمل.

و هدف اصلی تأمین و ارتقاء بهداشت روح و روان از طریق اصلاح شناخت و عواطف و رفتار با ضمانت های اجرایی قوی و قانونی بر آورده می شود.
روح و روان انسان که حقیقت آدمی است، مظهر ذات الهی بوده و بیش از تن بالقوه موجود بوده و پس از آن نیز معدوم نمی شود و علی هذا بیماری به اختلال در وی محدود نیست و اما معنای لغوی روان همان روح است.

نقش د
ین و تعالیم دینی و تحکیم باورهای مذهبی در افراد مانع از شکل گیری اختلال هایی نابه هنجار و بسیاری از رفتارهای توأم با بی بند و باری خواهد شد.

عوامل مهم در حفظ و ایجاد بهداشت روان:
– بهبود بخشیدن به روابط بین فردی و اجتماعی و شناختن خصوصیات نیک و بد خویشتن و دانستن حدود و ثغور اختیارات و حقوق خود و آگاهی داشتن به آثار و پیامدهای اعمال و کردار شان، پرهیز از بدی ها و روی آوردن به خوبی ها.
– آگاهی داشتن از زشتی ها و زیبایی های درون نخستین گامی است که برای حفظ سلامت روان و دوری جستن از تنش ها و پرهیز از تنش آفرینی باید بر داشته شود.
– ایمان، معتقدات مذهبی و دستورات دینی و مراسم و ایین نامه های مذهبی همه عواملی هستند که می توانند در امر درمان و پیشگیری اختلالات روانی و همچنین برای ارتقاء سلامت روان به کار برده شود و پژوهش ها اثبات کرده که جهت گیری دینی با سلامت روان رابطه دارد بدین مفهوم که اگر این جهت گیری درونی است، فرد سالم تر است.


www.shefanoor.ir

به این مطلب امتیاز دهید
اشتراک گذاری در telegram
اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در email

فرصت ویژه برای علاقه مندان به نویسندگی

شما می توانید مقالات خود را با نام خود در وب سایت موسسه منتشر نمائید. برای شروع کلیک نمائید.

نویسنده مقاله باشید