ورود

ثبت نام

موسسه قرآن و نهج البلاغه
home-icone
Institute of Quran & Nahjul Balaghah

شهابی در شب (مناظره ای بین علمای اهل سنت و عالم شیعی،بخش اول)

مرحوم سید محمد سلطان الواعظین شیرازی فرزند سید علی اکبر اشرف الواعظین از دانشمندان و خطبای مشهور شیعه بود. نسب شریف وی از طریق امام همام حضرت موسی بن جعفر (علیه السلام) به رسول گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله وسلم) منتهی می شود& lt;SPAN dir=ltr>.

وی در ماه ذی القعده سال ۱۳۱۴ قمری در تهران قدم به عرصه وجود گذاشت. تحصیلات اولیه را در تهران با موفقیت پشت سر گذاشته و در سال ۱۳۲۶ همراه با پدر بزرگوارش عازم عتبات عالیات گردید و از محضر مرحوم مرندی و شهرستانی کسب فیض نمود. در سال ۱۳۲۸ به ایران مراجعت کرد. ایشان در طی عمر با برکت خود مسافرت های بسیاری به عراق، سوریه، فلسطین، اردن، مصر و هندوستان نموده و با طوایف بسیاری از یهود، هنود و بهائی ها مناظره نمود.


کتاب شبهای پیشاور مشروح مذاکرات مجلس مناظره ای است که ایشان در سال ۱۳۴۵ قمری در حضور حدود دویست نفر از رجال و بزرگان شیعه و اهل سنت در شهر پیشاور پنجاب هند «پاکستان کنونی» داشته است. در این جلسه خبرنگاران چهار روزنامه و مجله ی محلی گفتگوهای طرفین را نوشته و منتشر می کردند. ماجرا از آنجا آغاز شد که مرحوم سلطان الواعظین در ربیع الاول سال ۱۳۴۵ هجری قمری از طریق هندوستان به قصد زیارت امام هشتم امام رضا(علیه السلام) عازم ایران می شود. وقتی به کراچی و بمبئی وارد می شود جراید محلی ورود ایشان را گزارش می دهند. دوستان و آشنایان، ایشان را به شهرهای دهلی، آگره، لاهور، کشمیر و کویته دعوت می کنند. در طی حضور در دهلی مناظره ای با علمای هنود و براهمه در حضور گاندی برگزار می شود که در این مجلس، مرحوم سلطان الواعظین با بهره گیری از امداد الهی حقانیت دین مبین اسلام را ثابت می نماید. آن گاه به دعوت انجمن اثناعشریه به ریاست سیدعلیشاه نقوی مدیر هفته نامه ی درّنجف عازم شهر سیالکوت می شود و در این شهر با استقبال با شکوهی مواجه می شود. در چهاردهم رجب ۱۳۴۵ بنا به دعوت جناب محمد سرور خان به پیشاور که یکی از شهرهای مرزی پنجاب می باشد عازم می شود.


در پیشاور در حسینیه مرحوم عادل بیک رسالدار منبر می رود که عده ی بسیاری از اهل سنت و شیعه ی مقیم پیشاور در این جلسات شرکت می کنند.


کتاب شبهای پیشاور مشروح مناظرات عالم توانای شیعه با بزرگان اهل سنت می باشد که در سال ۱۳۴۵ هجری قمری در شهر پیشاور پاکستان برگزار گردیده است


در یکی از روزها پس از اتمام منبر، به ایشان خبر می دهند که دو نفر از بزرگان علمای اهل سنت کابل افغانستان به نام های «حافظ محمد رشید» و «شیخ عبدالسلام» تقاضای ملاقات با ایشان به منظور انجام مناظرات دینی را دارند. مرحوم سلطان الواعظین از این پیشنهاد استقبال می نماید. جلسات مناظره در منزل میرزا یعقوب علی خان که از رجال مهم پیشاور است تشکیل می شود و ده شب به طول می انجامد که در پایان شش نفر از رجال و خوانین اهل سنت ، مذهب شیعه را اختیار نمودند.


مشروح این مناظرات نخستین بار در سال ۱۳۷۵ هجری قمری با اشراف حضرت ایت الله العظمی بروجردی به زیور طبع اراسته گردید و تا کنون بالغ بر چهل بار تجدید چاپ شده است.


کتاب شبهای پیشاور مشروح مناظرات عالم توانای شیعه با بزرگان اهل سنت می باشد که در سال ۱۳۴۵ هجری قمری در شهر پیشاور پاکستان برگزار گردیده است. این کتاب یکی از جامع ترین و در عین حال شیرین ترین کتاب
هایی است که در این زمینه نوشته شده است
.


اولین مناظره


حافظ: حضرت آقا تشریف فرمایی شما به شهر پیشاور و سخنرانی های حضرتعالی اختلافات بسیاری را در بین عموم مردم ایجاد کرده است؛ لذا من و جناب مستطاب شیخ عبدالسلام بر حسب وظیفه ی دینی مان خدمت رسیدیم تا به صورت اساسی وارد مباحث علمی شده و مانع از این اختلافات و القای شبهات گردیم.


واعظ: بنده با این پیشنهاد بسیار موافقم اما مشروط به آنکه در بحث ها از مغالطه و جدل و اعمال تعصب های غیر منطقی اجتناب شود.


حافظ: بسیار خوب، من هم یک شرط دیگر اضافه می کنم و آن شرط این است که دلایلی که مطرح می شود فقط از قرآن باشد و بس.


واعظ: این شرط عملی نیست؛ زیرا چاره ای جز این نداریم که برای تبیین مطالب قرآن به احادیث معتبر مراجعه کنیم.</P&g t;

حافظ: پس فقط به احادیث مورد قبول طرفین استناد شود! شرط دیگر آنکه در بحث موازین اخلاقی رعایت گردد و به کسی توهین نشود.


واعظ: کلام متینی فرمودید. برای کسی چون من که افتخار سیادت و انتساب به رسول اکرم (صلی الله علیه واله و سلم) را دارم سزاوار نیست که بر خلاف سیره جد بزرگوارم که مظهر کامل اخلاق نیک بوده است، عمل کنم.


حافظ: ببخشید! به چه دلیل شما خودتان را منتسب به پبامبر (صلی الله علیه و اله وسلم) می دانید؟


واعظ: نسبت ما از طریق حضرت صدیقه کبری فاطمه زهرا (سلام الله علیها) به حضرت رسول اکرم (صلی الله علیه وآله وسلم) می رسد.


در قرآن مجید در آیه ی۶۱ سوره ی آل عمران، که به آیه ی مباهله معروف است، از امام حسن (علیه السلام) و امام حسین (علیه السلام) به عنوان پسران رسول خدا یاد شده است.


حافظ: از شما که عالم
هستید تعجب می کنم. آیا نمی دانید نسل انسان از طرف پسر ادامه می یابد نه از طرف دختر؟


واعظ: این گونه که شما می فرمایید نیست. در قرآن مجید در آیه ی۶۱ سوره ی آل عمران، که به آیه ی مباهله معروف است، از امام حسن (علیه السلام) و امام حسین (علیه السلام) به عنوان پسران رسول خدا یاد شده است؛ علاوه بر اینکه علمای خودتان از خلیفه ی دوم نقل کرده اند که رسول خدا (صلی الله علیه واله وسلم) فرمود: «هر حسب و نسبی جز حسب و نسب من، در روز قیامت قطع می شود؛ و ریشه و اساس هر دختر زاده ای از پدر وی می باشد غیر از اولاد فاطمه که من پدرشان هستم »۱.


نواب: چرا شما شیعیان بر خلاف سنت رسول خدا نماز ظهر را با عصر و مغرب را با عشا جمع می کنید؟& lt;/P>

واعظ: بر خلاف سنت نیست؛ حضرت رسول اکرم(صلی الله علیه واله وسلم) هم گاهی جمع و گاهی به تفریق این نمازها را ادا می فرمود.


نواب: جناب آقای حافظ! آیا همین گونه است که می فرمایند؟


حافظ: نخیر؛ آن حضرت برای اینکه امت در سختی و مشقت واقع نشوند فقط در سفر و مواقع
عذر این گونه عمل می فرمود
.


واعظ: بنده اشتباه نمی کنم؛ این مطلبی که عرض کردم در کتاب های خودتان ثبت شده است. در صحیح مسلم از ابن عباس منقول است که رسول خدا نماز ظهر و مغرب و عشاء را بدون خوف و در غیر سفر جمعا ادا می فرمود۲.  البته این اختلافات جزء فروعات است لذا بهتر آن است که ابتدا به مسائل اصولی بپردازیم.


(مجموع این مناظره در سلسله مقالاتی ، طی روزهای آینده به شما دوست عزیز تقدیم می شود. امیدواریم این همراهی زمینه شناخت مذهب حق و گروه رستگاران را فراهم کند </SPAN&gt ;).


 پی نوشت ها:


1- صواعق المحرقه، ابن حجر، ص۱۵۶، باب۱۱، فصل۱، آیه ۹.


2- صحیح مسلم،۱/۴۸۹ ح۴۹ کتاب صلاهالمسافرین و قصرها؛ و همان ۱/۴۹۱ ح۵۶؛ و نیز مسند احمد بن حنبل، ۱/۲۲۱ مسند ابن عباس.


بخش اعتقادات شیعه تبیان


منبع :شهابی در شب ، دکتر ضیاء توحیدی ، ص ۱۰ – ۱۸

به این مطلب امتیاز دهید
اشتراک گذاری در telegram
اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در email

فرصت ویژه برای علاقه مندان به نویسندگی

شما می توانید مقالات خود را با نام خود در وب سایت موسسه منتشر نمائید. برای شروع کلیک نمائید.

نویسنده مقاله باشید