|
| حجتالاسلام والمسلمين محمد خامهگر، مؤلف كتب دينی و قرآنی |
حجتالاسلام والمسلمين محمد خامهگر، مؤلف كتب دينی و قرآنی، در ابتدا در خصوص انس با قرآن كريم و لزوم و كاربرد آن در جامعه گفت: انس با قرآن به معنای اين است كه ما با معارف و مفاهيم كتاب الهی از نظر علمی و عملی آشنا شويم كه خداوند برای ميسر شدن اين مهم قرآن كريم را در اختيار انسانها قرار داده است تا با استفاده از اين كتاب الهی به معرفت و درك برسيم.
وی ادامه داد: قرآن را بايد خوب و با درك قرائت كرد و همچنين با تدبر و تأمل معنای كلمات را فهميد و برتر از همه و فراتر از خواندن و فهميدن، عمل به قرآن است كه بايد مورد توجه قرار گيرد.
خامهگر با اشاره به اين نكته كه قرآن، نسخه شفابخش همه دردهای درونی و بيرونی انسان و راهگشای همه بنبستهای فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی، تربيتی و اخلاقی است، اظهار كرد: تبعيت از همين راه ما را به مرحله كمال میرساند.
وی كه هماكنون مدير مؤسسه قرآنی نورالثقلين مشهد نيز میباشد، در رابطه با هدف از آموزش قرآن در مؤسسات و مراكز قرآنی گفت: هدف از آموزش قرآن كريم اعم از تجويد، حفظ و تفهيم و تفسير قرآن كريم ايجاد زمينهای جهت انس با قرآن است. قرآن كريم برای ما وظايفی برشمرده كه يكی از آنها تلاوت است و بعد از آن تدبر در آيات قرآن كريم در دستور كار قرار دارد.
| مديرمسئول مؤسسه نورالثقلين مشهد: |
| در بحث آموزشی بايد از قرآنآموز بخواهيم تا در كنار آموزش نيز پژوهش هم مطرح شود و در كنار آن هم شكل آموزش به گونهای جديد و نو باشد تا در فراگير خلاقيت ايجاد شود |
خامهگر در ادامه گفت: در گام بعدی از ما خواسته كه قرآن كريم را به طور دقيق تدريس كنيم يعنی اول به طور مستمر مطالعه داشته باشيم سپس به آن عمل كنيم و در پايان برای پيروی از دستورات الهی، قرآن را اقامه كنيم.
اين مؤلف تصريح كرد: مهمترين عاملی كه باعث میشود تا موفقيتهای بهدست آمده متناسب با اهداف قصد شده نباشد، اجرا نشدن و يا اجرای ناقص برنامههای درسی است كه بايد توسط مربی برنامهريزی شود.
نگاه آموزشی به مؤسسات قرآنی آشنايی فراگير با مفاهيم كاربردی قرآن است
مدير پژوهشهای قرآنی دفتر تبليغات اسلامی خراسان رضوی در پاسخ به اين سؤال كه در حال حاضر شيوه آموزش در مؤسسات قرآنی چگونه است، گفت: شيوه نگاه آموزشی در مؤسسات قرآنی آشنايی فراگير با مفاهيم كاربردی قرآن است البته در درجه اول بايد الفاظ آيات آموزش داده شده و سپس عبارات قرآنی مورد تدريس قرار گيرد و نهايتا نيز قرآنآموز بايد بتواند با تفسير و ترجمه آيات قرآن آشنا شود در واقع هدف از آموزش در مؤسسات قرآنی آشنايی با الفاظ و مفاهيم آيات قرآن است اما اگر بخواهيم راهی را برای عمل به قرآن را پيدا كنيم بايد معارف را درك كنيم.
وی در ادامه در پاسخ به اين سؤال كه عوامل مؤثر برای يادگيری قرآنآموزان چه میتواند باشد، گفت: در درجه اول برای اين كه ما مفاهيم قرآن را ياد بگيريم بايد همان مراحلی را طی كنيم كه پيامبر اكرم(ص) برای آموزش قرآن استفاده میكردند در واقع آموزش بايد طوری باشد كه قرآنآموز در پی تلاوت كردن قرآن، مفهوم هر آيه را نيز درك كند.
قرآنآموز بايد در پی تلاوت كردن قرآن، مفهوم هر آيه را درك كند
اين مسئول اظهار كرد: تلاوت كردن قرآن يعنی پی در پی خواندن كه در پی آن بايد درك و مفهوم به عمل آيد بعد از اين گام، تزكيه به وجود خواهد آمد و در مرحله بعدی تعليم و تربيت است كه توسط مربی آموزش داده میشود.
خامهگر در ادامه اضافه كرد: البته بايد گفت كه اگر معلم با نظريهها و اصول يادگيری آشنا نباشد و تدريس را فقط انتقال واقعيتهای علمی بداند و تجارب يادگيری را منحصر به نشستن در كلاس، گوش دادن و حفظ كردن مطالب شنيده شده يا نوشته شده در كتاب تصور كند، مسلم است كه در تقويت كنجكاوی و پرورش استعداد و تفكر علمی قرآنآموزان چندان موفقيتی بهدست نخواهد آورد.
مؤلف كتب دينی و قرآنی افزود: مهمترين عامل مؤثر در يادگيری قرآنآموزان به وسيله تمرين و تكرار در بازههای زمانی مناسب است كه سبب افزايش يادگيری و تقويت حافظه میشود.
خامهگر در ادامه در پاسخ به اين سؤال كه چگونه میتوان قرآنآموز خلاق تربيت كرد، گفت: بحث خلاقيت بدين معناست كه فرد بتواند وقتی به يك مطلب برخورد میكند از طريق ذهن و فكر خود هم بتواند آن را درك كند و چيزی را به آن بيافزايد در واقع موجب اين میشود كه در فرآيند يادگيری، ابتكار و خلاقيت خود را به كار خواهد انداخت.
اين مسئول در ادامه بيان كرد: در بحث آموزشی بايد از قرآنآموز بخواهيم تا در كنار آموزش، پژوهش هم مطرح شود و در كنار آن هم شكل آموزش به گونهای جديد و نو باشد تا در فراگير خلاقيت و پويايی ايجاد شود.
وی در پايان به اين نكته توجه كرد كه كيفيت اجرای تمرين، مقدار و زمان آن نقش بسيار مهمی در تثبيت يا عدم تثبيت آموزش دارد چه بسا كه در بحث آموزش قرآن كريم باشيم كه اگر مربی استعداد، علايق و توانايیهای هر فرد را شناسايی كند به طور دقيق میتواند قرآنآموز را راهنمايی كند.
طرح هر روز با قرآن؛ اولين تفسير ساختاری به شيوه كارآمد و جذاب در كشور
لازم به ذكر است كه محمد خامهگر هماكنون عضو هيئت پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، مدير پژوهشهای قرآنی دفتر تبليغات اسلامی خراسان رضوی و مدير مؤسسه قرآنی نورالثقلين مشهد است.
وی تاكنون 15 عنوان كتاب دينی و قرآنی و 60 مقاله در موضوعات مختلف نوشته است و توانسته برای اولين بار در سطح كشور تفسير قرآن كريم با عنوان «هر روز با قرآن» به شيوهای نوين و ساختاری به صورت نمودار و تيترهای ميانی تأليف كند.
تاكنون 60 جلد از اين كتاب به چاپ رسيده است كه هنوز در صدد آن است تا تمامی سورههای قرآن كريم را به صورت تفسير ساختاری به چاپ برساند.