تشکل های قرآنی و نظام بهزیستی کشور

اشتراک گذاری در telegram
اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در skype
اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در print

موضوع: تشکل های قرآنی و نظام بهزیستی کشور



قرآن کتاب هدایت بشر است که بر قلب خاتم پیامبران حضرت محمد مصطفی (علیه و سله
وصلی الله) نازل شد و تا پایان جهان، این رسالت عظیم را برعهده دارد و امامان معصوم (علیها
السلام) مفسران و مبین این صحیفه ی الهی اند. در جهان پر تلاطم امروز که طاغوتیان و
فرصت طلبان و سلطه گران در پی تاراج ذخایر معنوی و مادی و فکری بشرند، روی آوردن
بیش از پیش به قرآن کریم و اهل بیت نبی اکرم (علیه و سله وصلی الله) ضرورتی انکار ناپذیر
است. بی تردید برای ایستادگی در مقابل ظلم و ستم و برقراری نظمی نوین در جهان و

گسترش عدالت و برپایی جامعه ای که انسان ها در آن با آرامش زندگی کنند و سیر تکامل را
بپیمایند، راهی جز تمسک به این ثقل اکبر وجود ندارد. ایران اسلامی نیز به عنوان یکی از
پرچمداران حق طلبی در جهان می بایست بستری مناسب جهت تسری هر چه بیشتر معارف
قرآن و اهل بیت (علیها السلام) و اوامر و نواهی الهی در همه ی سطوح جامعه فراهم نماید.
بنیاد فرهنگی قرآنی روشندلان اصفهان به عنوان یکی از نهادهای مردم نهاد و خدمتگزار این
مرز و بوم، اهمیت نشر و گسترش معارف مبتنی بر قران کریم در میان روشندلان را دریافته و
با برگزاری برنامه های مختلف قرآنی در سالیان اخیر، قدم در این راه خیر و پربرکت نهاده
است. لذا با استعانت از ذات مقدس پروردگار سبحان و در سالی که به عنوان سال اصلاح
تشکل های قرآنی و نظام بهزیستی » الگوی مصرف نامگذاری شده است مقاله ای را با عنوان
به نخستین کنگره ی هم اندیشی تشکل های قرانی کشور ارائه می نماید. « کشور



قرآن کتاب هدایت بشر است که بر قلب خاتم پیامبران حضرت محمد مصطفی (علیه و سله
وصلی الله) نازل شد و تا پایان جهان، این رسالت عظیم را برعهده دارد و امامان معصوم (علیها
السلام) مفسران و مبین این صحیفه ی الهی اند. در جهان پر تلاطم امروز که طاغوتیان و
فرصت طلبان و سلطه گران در پی تاراج ذخایر معنوی و مادی و فکری بشرند، روی آوردن
بیش از پیش به قرآن کریم و اهل بیت نبی اکرم (علیه و سله وصلی الله) ضرورتی انکار ناپذیر
است. بی تردید برای ایستادگی در مقابل ظلم و ستم و برقراری نظمی نوین در جهان و
گسترش عدالت و برپایی جامعه ای که انسان ها در آن با آرامش زندگی کنند و سیر تکامل را
بپیمایند، راهی جز تمسک به این ثقل اکبر وجود ندارد. ایران اسلامی نیز به عنوان یکی از
پرچمداران حق طلبی در جهان می بایست بستری مناسب جهت تسری هر چه بیشتر معارف
قرآن و اهل بیت (علیها السلام) و اوامر و نواهی الهی در همه ی سطوح جامعه فراهم نماید.
بنیاد فرهنگی قرآنی روشندلان اصفهان به عنوان یکی از نهادهای مردم نهاد و خدمتگزار این
مرز و بوم، اهمیت نشر و گسترش معارف مبتنی بر قران کریم در میان روشندلان را دریافته و
با برگزاری برنامه های مختلف قرآنی در سالیان اخیر، قدم در این راه خیر و پربرکت نهاده

است. لذا با استعانت از ذات مقدس پروردگار سبحان و در سالی که به عنوان سال اصلاح
تشکل های قرآنی و نظام بهزیستی » الگوی مصرف نامگذاری شده است مقاله ای را با عنوان
به نخستین کنگره ی هم اندیشی تشکل های قرانی کشور ارائه می نماید. « کشور
خداوند متعال را شارکریم که روز به روز انجام فعالیت های قرآنی در سطح کشور گسترش
یافته و گروه های مختلف سنی با شرکت هر چه بیشتر در عرصه های قرآنی، ضمینه ی لازم
را جهت رشد و تکامل روزافزون خویش فراهم می نماید



حال باید دید که در این میان، جایگاه تشکل های قرآنی جهت اقشار آسیب پذیر جامعه
(نابینایان، ناشنوایان، معلولین جسمی حرکتی و …) در نظام بهزیستی کشور چگونه است؟ و
این عزیزان چگونه فعالیت های قرآنی خویش را انجام می دهند؟ و در راستای گسترش و عمق
بخشیدن به فعالیت های قرآنی، این گونه تشکل ها با چه موانع و مشکلاتی مواجه هستند؟ و
اساساً فعالیت های قرآنی این قشر از جامعه دارای چه نوع آسیب هایی می باشند؟
در این مقاله برآنیم که با بررسی مشکلات و موانع فعالیت های قرآنی جهت معلولین،
راهکارهایی را به منظور رفع این مشکلات و موانع، پیشنهاد داده و ضمینه ی لازم را به منظور
رشد و توسعه فعالیت های قرآنی فراهم سازیم



به طور کلی می توان مشکلات فعالیت های قرآنی معلولان را به ۳ دسته تقسیم کرد:
-1 مشکلات شخصی و خانوادگی
-2 مشکلات ناشی از محیط پیرامون
-3 کمبود امکانات و وسایل لازم
در ادامه با تشریح و تبیین این آسیب ها، راه حل هایی جهت رفع هر یک از آن ها بیان خواهد
شد اما قبل از ورود به بحث ذکر ۲ نکته ضروری است.



الف) موانعی که به شرح و بیان آنها پرداخته می شود نه تنها در فعالیت های قرآنی معلولان
بلکه در فعالیت های قرآنی دیگر اقشار جامعه به خصوص موسسات و مراکز قرآنی به چشم
می خورد.



ب) موانع موجود بیشتر متوجه فعالیت های مختلف آموزشی علوم قرآنی می باشد چرا که
عمده ترین برنامه های قرآنی معلولان را لازم است در حیطه ی آموزشی علوم قرآنی تدوین
گردد.



۴
-1 مشکلات شخصی و خانوادگی



مشکلاتی که از ناحیه ی خ
ود و خانواده ی این عزیزان نشات می گیرد و خود آن ها خواه
ناخواه در ایجاد این گونه مشکلات تاثیر می گذارند؛ توضیح اینکه ویژگی های جسمی و به
دنبال آن مسائل روحی که در بین این عزیزان وجود دارد خود دلیل به وجود آمدن برخی از
موانع و مشکلات در راستای انجام فعالیت های قرآنی شده مانند: عدم خودباوری در بین
معلولان، نبودن انگیزه و هدف مشخص، مساله رفت و آمد و …



در این رابطه خانواده ها نیز با عدم شناخت کافی سعی می کنند فرزند معلول خود را از محیط
های مختلف اجتماع دور ساخته و راه و روش های منزوی شدن معلول از جامعه فراهم می
گردد.



مشکلات ناشی از محیط پیرامون



مشکلات ناشی از محیط پیرامون معلولان در رابطه با فعالیت های قرآنی که این عزیزان در
پیدایش این گونه موارد هیچ گونه نقشی ندارند از جمله کم توجهی مسئولین امور قرآنی کشور
به آن ها، عدم اختصاص بودجه لازم جهت انجام فعالیت های قرآنی، کمبود طرح ها و برنامه
های صحیح و دقیق قرآنی، عدم انجام تحقیق و پژوهش ویژه ی معلولین و …



کمبود امکانات و وسایل لازم



یکی از مهم ترین مشکلات و موانع انجام فعالیت های قرآنی توسط قشر کوشا و توانای معلول،
کمبود وسایل و تجهیزات لازم و ویژه جهت شرکت این عزیزان در عرصه های قرآنی و هم
سو نبودن عوامل موثر در انجام فعالیت های قرآنی و همچنین عدم استاندارد و نبودن الگوی
مناسب در برگزاری مسابقات قرآنی می باشد.



الف- روشندلان:



کمبود و یا نبودن قرآن های به خط بریل با رسم الخط مناسب و ترجمه های متنوع



فقدان کتاب های آموزشی قرآنی متنوع مانند کتاب های آموزش مفاهیم، آموزش 
تجوید، آموزش روخوانی و روانخوانی، آموزش صوت و لحن و … به خط بریل ویژه ی
نابینایان.



نبودن نرم افزارهای قرآنی ویژه ی نابینایان.



کمبود مربیان و مدرسان کارآزموده ی علوم قرآنی ویژه روشندلان که تسلط لازم را 
هم به رسم الخط قران های بریل داشته باشد و هم روش ها و فنون تدریس جهت این قشر را
فرا گرفته باشد.&# x0D;



فقدان فضاهای آموزش علوم قرآنی مناسب جهت روشندلان



کمبود نوشت افزارهای ویژه جهت قرآن آموزان نابینا



فقدان امکانات ایاب و ذهاب شرکت در کلاس های آموزش علوم قرانی



نبود استاندارهای لازم در آموزش و مسابقات علوم قرآنی جهت نابینایان



ناشنوایان



نبودن نرم افزارهای قرانی ویژه ناشنوایان



کمبود مربیان و مدرسان کارآزموده ی علوم قرانی ویژه ناشنوایان که تسلط لازم را 
هم به زبان اشاره و هم روش ها و فنون تدریس جهت ناشنوایان را فرا گرفته باشد



فقدان فضاهای آموزش علوم قرانی مناسب جهت ناشنوایان




فقدان امکانات ایاب و ذهاب شرکت در کلاس های آموزش علوم قرآنی



نبود استانداردهای لازم در آزمون و مسابقات علوم قرآنی جهت ناشنوایان



معلولین جسمی حرکت:


نبود فضاهای مناسب آموزش علوم قرآنی از نظر فیزیکی جهت شرکت راحت و آسان 
معلولین در این گونه کلاس ها




فقدان امکانات ایاب و ذهاب شرکت در کلاس های آموزش علوم قرآنی و ….



سایر معلولیت ها:



معلولین ذهنی ( کم توان ذهن)، معلولین دارای اختلالات گفتاری، معلولین دارای 
اختلالات سازگاری (افراد ناسازگار) که هر کدام از موارد بالا با توجه به ویژگی های معلولیتی
خود، موانع و مشکلاتی در ضمینه ی آموزش علوم قرآنی دارند



در این میان سازمان بهزیستی کشور نقش بسزایی در رفع موانع و مشکلات موجود در راه
پیشرفت آموزش علوم قرآنی را داراست که البته با عدم انجام کارهای کارشناسی (که اصلاً
۶
انجام کارهای تخصصی قرآنی در حیطه وظایف این سازمان نمی باشد) موجب به ثمر نشستن
زحمات عزیزان در سازمان یاد شده می شود.



در ادامه به پاره ای ایرادهایی که در این مبحث به بهزیستی وارد می باشد می پردازیم.
اگر نیم نگاهی به تاریخچه برنامه های قرآنی معلولین در سازمان بهزیستی در سال های

گذشته داشته باشید، مشاهده خواهید کرد که مسائل و معضلات و مشکلات فراوانی در عدم
برنامه های مدون و قابل قبول قرآنی جهت معلولین در آن وجود داشت، از جمله



نبودن کلاس های آموزشی علوم قرانی در ادارات واحدها و مراکز توانبخشی بهزیستی
جهت مددجویان



نبودن کارشناسان علوم قرآنی و زبده و ویژه، جهت معلولین در بهزیستی: معمولاً
برنامه های قرانی بهزیستی به اشخاصی واگذار می گردد که همزمان عهده دار چندین کار
اداری در سازمان می باشند. کارهایی مانند پیگیری امور اشتغال، ازدواج، مسکن و توانبخشی
معلولان که فقط سالی یک بار، آن هم زمان با برگزاری مسابقات قرانی، برنامه های قرآنی به
آن ها واگذار می شود.



در سازمان و ادارات بهزیستی مانند بسیاری از ادارات دیگر کارشناسان و مسئولین
مختلف معمولاً در حال تغییر و تعویض می باشند و مسئولیت افرادی که در مدت انجام وظیفه
در پست خود تجربه ی هر چند کوتاه کارهای اجرایی قرآنی کسب کرده اند به افراد تازه وارد
سپرده می شود.



معمولاً در سازمان بهزیستی طرح و برنامه ی مشخصی جهت برگزاری مسابقات به
صورت برنامه ریزی شده وجود ندارد چرا که با تغییر مسئولین امور قرانی سازمان بهزیستی
سرفصل موضوعات قرانی و نحوه ی اجرا، تغییر می نماید که این باعث سردرگمی و بی
برنامگی گروه معلولین می گردد.



نتیجه اینکه با توجه به برنامه ها و کارهای متنوع و بسیار زیاد سازمان بهزیستی که برای
گروه هدف و مددجویان و افراد تحت پوشش خود دارد که هر کدام از آن ها نیز بسیار دشوار
و حساس می باشد (کارهایی مانند حمایت از زنان بی سرپرست، پیشگیری، توانبخشی
نابینایان، ناشنوایان، معلولین جسمی حرکتی، کم توان ذهنی، ناسازگار و …، مراکز نگهداری
سالمندان، عقب ماندگان ذهنی و کودکان بی سرپرست، بحث بیمه ی مددجویان تحت پوشش)
نمی توان آن طور که باید و شاید به برنامه های قرآنی گروه معلولین به صورت تخصصی نیز
بپردازد.



در این باره همچنین باید یادآور اصل ۴۴ قانون اساسی و خصوصی سازی موسسات و
سازمان های دولتی جهت پیشبرد اهداف نظام جمهوری اسلامی شد که در ضمینه علوم
قرانی
برای پیشرفت کیفی، باید به سمت انجام کارهای تخصصی و کارشناسی شده حرکت کرد.
برای این منظور باید امور قرآنی معلولین را که هم اکنون سازمان بهزیستی عهده دار انجام آن
هاست، به مراکز قرآنی خصوصی و دارالقرآن های معلولین در سطح کشور واگذلر نموده و
سازمان بر کار این مراکز،تنها نظارت و حمایت داشته باشد. در ادامه به مزایا و محاسن این
برنامه ها در موسسات قرآنی ویژه ی معلولین بیان می گردد که شیوه ی کار معمولاً در این
گونه موسسات قرآنی لازم است به روش های زیر باشد:



اعتماد به نفس: برنامه ریزی جهت تقویت اعتماد به نفس در قران آموزان معلول به
شکلی که آنان را هر چه بیشتر در ضمینه های مختلف علوم قرانی فعال نمود و از طرف دیگر
با ارائه ی عملی برنامه های علوم قرآنی جهت معلولین به مسئولین و با نشان دادن نمونه های
متعددی از فعالان قرآنی معلول توجه هر چه بیشتر آنان را به این قشر زحمت کش و کوشا
جلب نمود.



خود باوری: یکی از مهمترین عوامل موثر در پیدایش هر گونه موفقیتی توسط افراد
مختلف از جمله معلولان توجه به روش های ایجاد خودباوری می باشد که در موسسات قرآنی
ویژه می توان با استفاده از روش های خاص این توانایی (خودباوری) را در بین این عزیزان
تقویت نمود که نتیجه ی آن رسیدن به موفقیت های شایان و رسیدن به درجات بالا را به همراه
خواهد داشت و زمانی که حس خودباوری در این تقویت گردد آن ها می توانند با پیمودن
مسیر پر پیچ و خم فراگیری علوم قرآنی و غلبه کردن بر مشکلات سر راه خویش فائق آمده،
هر چه بیشتر ضمینه ی رشد و بالندگی خویش را برنامه های فرهنگی قرانی فراهم نمایند. در
اینجاست که با تقویت حس خودباوری و اعتماد به نفس می بینیم که چه بسا افرادی با وجود
محدودیت های جسمی در یک یا چند ناحیه از بدن می توانند خود را باور کرده و با تقویت
اعتماد به نفس در خویشتن و با اراده ی استوار گام های بسیار مهمی را در راستای انجام
فعالیت های فرهنگی و قرانی بردارند. این است که می توان در این گونه موسسات قرانی با
تقویت حس خودباوری در بین معلولین و با نمایاندن الگوهای عملی موفق که دارای محدودیت
های مختلفی بوده اند، آنان را بیش از پیش به حضور در عرصه های قرانی ترغیب نم
ود و هر
چه بهتر ضمینه ی رشد و کامیابی این عزیزان را فراهم ساخت



خانواده: در این جا پرسشی که مطرح می گردد این است که خانواده ها تا چه حد می
توانند در ایجاد حس خودباوری و اعتماد به نفس و یا برعکس منزوی کردن فرزند معلول خود
از جامعه نقش داشته باشند؟ در پاسخ شاید به جرات بتوان گفت در کسب هر موفقیت و یا عدم
موفقیت قرآن آموزان معلول، مهم ترین عامل خانواده می باشد که این مسئله به ویژه در
نونهالان، نوجوانان و جوانان معلول بیشتر صدق می کند در این جاست که با روش ها و
استفاده از اساتید و کارشناسان خبره به منظور آموزش خانواده های دارای فرزند معلول
اقدام نمود تا اینکه خانواده ها بتوانند با حمایت های همه آموزش خانوده های دارای فرزند

معلول اقدام نمود تا اینکه خانواده ها بتوانند با حمایت های همه جانبه ی خود به روش های
صحیح از فرزند معلول خود چه از نظر تامین محیط مناسب در خانواده و چه از جهت تهیه ی
امکانات لازم و چه از نظر تشویق هر چه بیشتر فرزند معلول و مهم تر از هم شرکت دادن هر
چه بیشتر و بهتر شخص معلول در کلاس ها، محافل و مجالس قرآنی ویژه که توسط این گونه
موسسات قرآنی تشکیل می گردد که لازم است این خانواده ها همواره از فعالیت قرآنی فرزند
معلول خود حمایت نمایند.



برنامه ریزی صحیح آموزش علوم قرآنی: در امر گسترش و پیشرفت فعالیت های
آموزش علوم قرانی علاوه بر تهیه مکان مناسب، فراهم نمودن وسایل و تجهیزات لازم آموزش
و کمک آموزشی و همچنین تقویت حس خودباوری بین معلولان توسط موسسات قرآنی ویژه،
عامل مهم دیگری نیز نقش دارد که آن عبارت است از تدوین و ارائه ی طرح ها و برنامه های
صحیح و و دقیق آموزش علوم قرانی جهت گروه های مختلف سنی و با توجه به تفاوت های
معلولیت آن ها می باشد که در این رابطه لازم است طرح ها و برنامه هایی که با استفاده از
دیدگاه ها و نظرات اندیشمندان و صاحب نظران به طور کامل کارشناسی شده و از همه نظر
مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته باشد توسط موسسات قرآنی ویژه ی معلولان انجام گردد، از
جمله برنامه ریزی های آموزش روخوانی، روانخوانی، قرائت، ترتیل، حفظ، مفاهیم و … برای
نمونه باید بیان کرد که روشندلان که گروهی از معلولین می
باشند به دلیل خواندن قران با
استفاده از حس لامسه به جای حس بینایی نمی توانند قران را با سرعت و به گونه ای که دیگر
افراد قادرند، بخوانند لازم این گروه نیازمند به یک برنامه ی آموزش علوم قرانی خاص خود
می باشند که لازم است در این رابطه از اساتید مجرب و کاردان با کمک اندیشمندان و صاحب

نظران عرصه های قرآنی استفاده نمود و ضمینه ی گسترش هر چه بیشتر فعالیت های
آموزش علوم قرآنی را برای این گروه فراهم نمود.



البته باید توجه داشت که مطالب گفته شده تنها نمونه هایی از مشکلات برنامه های قران برای
معلولان و راه حل های آن می باشد و در این ضمینه جای بحث و گفت و گو و بررسی و حل
مشکلات این عزیزان بسیار است



امید است که با توجه بیشتر به کارها و برنامه های تخصصی قرآنی ویژه ی معلولین ضمینه
ی رشد و شکوفایی استعدادهای نهفته عزیزان معلول در فعالیت های قرآنی فراهم گردد و در
نتیجه شاهد حضور هر چه بیشتر برنامه های قرآنی در متن زندگی این عزیزان باشیم.
در پایان ضمن تقدیر و تشکر از مسئولین برگزاری نخستین کنگره ی هم اندیشی تشکل های
قرانی کشور امیدواریم که به فضل و مدد الهی با شناسایی معضلات و مشکلات موجود در
بین فعالیت های قرانی معلولان با رفع آن ها نظاره گر رشد و گسترش فعالیت های قرآنی قشر
مستعد و کوشای معلولان باشیم.

بازدیدها: 25

کانالهای ما را درشبکه های اجتماعی