ورود

ثبت نام

موسسه قرآن و نهج البلاغه
home-icone
Institute of Quran & Nahjul Balaghah

تورم

تعریف تحلیلی تورم:

 

تورم ناشی از وضعیتی است که در اقتصاد سطح عمومی بطور بی رویه یا بی تناسب، معنی دار و مداوم و غالبا غیر بازگشت افزایش می یابد.

 

علل تورم ناشی از فشار هزینه:

 

اول، افزایش در قیمت مواد اولیه و انرژي (از جمله قیمت نفت)دوم، قدرت انحصاري اتحادیه
هاي کارگري سوم، قدرت انحصاري موسسات تولیدي

 

نظریات تورم:

 

-1 نظریه مقداري پول. بر اساس این نظریه حجم پول</S PAN> عامل تعیین کننده ارزش آن است و تورم دائمی ناشی از افزایش دائمی حجم پول است.

 

-2 تورم ناشی&l t;B> از فشار تقاضا. کینز معتقد است علت اصلی تورم فزونی تقاضاي کل تولید نسبت به عرضه کل در اشتغال
کامل است. در این وضعیت ترقی قیمتها ناشی
از رفتار تولید کنندگان است که با افزایش قیمتها و بدون آنکه خطر از دست دادن بازار را در نظر بگیرند سود بیشتري بدست می آورند. در بخش حقیقی اقتصاد چند عامل براي افزایش تقاضا وجود دارد: اول، مصرف کنندگان با& lt;/SPAN> افزایش مخارج مصرفی خود می توانند سطح< SPAN dir=ltr> تقاضاي کل تولید را بالا ببرند. دوم،& lt;/SPAN> هرگاه سرمایه گذاران بطور ناگهانی تصمیم بگیرند</SPA N> که با نرخهاي بهره موجود سطح سرمایه گذاري مستقل را افزایش دهند در این صورت تابع تقاضاي کل تولید نیز بالا می رود. سوم، افزایش در سطح صادرات مستقل و کاهش در سطح واردات مستقل بعلت تغییر در سلیقه و روابط بین المللی و نیز تغییر در نرخ برابري ارز می توانند تابع </SP AN>تقاضاي کل تولید را به طرف بالا انتقال دهند. چهارم، دولت می تواند با کاهش مالیاتها مخارج مصرفی را در اقتصاد بالا ببرد و بنابراین سطح تقاضاي کل تولید را افزایش دهد. پنجم، دولت همچنین می تواند با فروش اوراق قرضه به مردم یا چاپ پول مخارج سرمایه گذاري< /SPAN> خود را افزایش دهد و در& lt;/SPAN> نتیجه سطح تقاضاي کل تولید را بالا ببرد.

 

-3 تورم ناشی از فشار هزینه. در این نظریه افزایش قیمتها بجاي فزونی تقاضاي کل نسبت به عرضه کل تولید در اشتغال کامل عامل افزایش در هزینه هاي تولید است. این نظریه از سه جهت قابل بررسی است. در & lt;/SPAN>جهت اول از افزایش دستمزدها بدون آنکه < SPAN style=”LINE-HEIGHT: 200%; FONT-FAMILY: ‘Tahoma’,’sans-serif’; COLOR: black; FONT-SIZE: 9pt” lang=AR-SA>فزونی تقاضا نسبت به عرضه کار وجود داشته باشد سرچشمه می گیرد. اگر در شرایط رقابت کامل در بازار کار دستمزدها براي تمام بخشهاي تولیدي بطور یکسان افزایش یابد و این افزایش برابر با متوسط بازدهی یا بهره وري کار با
شد
قیمتها تحت تاثیر قرار نمی گیرند. لیکن هنگامی</S PAN> که کارفرمایان دستمزدها را بر اثر فشار اتحادیه هاي کارگري بیش از متوسط</SPAN > بازدهی یا بهره وري کار افزایش دهند براي حفظ سود خود ناگزیرند قیمتها را نیز افزایش دهند.

 

-4 تورم بنیانی یا بخشی. هرگاه در ترکیب&lt ;/SPAN> یا بنیان تقاضاي کل تولید تغییرات سریع < /SPAN>انجام پذیرد بدون آنکه در ارزش پولی آن تغییري حاصل شود در شرایطی که قیمتها و دستمزدها انعطاف انبساطی دارند ولی فاقد انعطاف انقباضی هستند سطح متوسط قیمت افزایش می یابد.

 

تضاد بین اشتغال کامل و ثبات <B&g t;قیمتها:

 

هنگامی که اقتصاد به طرف اشتغال کامل حرکت می کند قیمتها افزایش می یابد و از اینرو نرخ تورم بالا می رود. در دوران رونق اقتصادي زمانی که حجم تقاضاي کل بالا و بیکاري پایین است سطح قیمتها
با آهنگی سریعتر از گذشته بالا می
رود و برعکس در دوران رکود
و کاهش سطح اشتغال سطح قیمتها غالبا تنزل می کند و فشارهاي تورمی کم می شود.

 

رابطه بین دستمزدها و اشتغال در بازار کار:&lt ;/o:p>

 

در اقتصاد کلاسیک قیمتها (یعنی قیمت کالا و قیمت نیروي کار) کاملا انعطاف پذیر هستند. به عبارت دیگر قیمتها و دستمزدها هم انعطاف انبساطی و هم انعطاف انقباضی دارند و در شرایط معین</SPAN& gt; بسرعت تعدیل می شوند.

 

اثرات</ SPAN> تورم:

 

– تورم و نرخ بهره. هرگاه نرخ تورم براي طول دوره وام کمتر از مقدار واقعی پیش بینی شود یا تورم واقعی بیشتر از تورم انتظاري گردد نرخ تورم پیش بینی نشده مثبت خواهد بود و در این صورت بستانکاران زیان می کنند و بدهکاران سود می برند. تورم شدید و پیش بینی نشده منجر به افزایش نرخ بهره</SPAN&gt ; اسمی می شود. نرخ بهره اسمی نرخی است که باید براي دریافت اعتبارات پرداخت گردد که آن را می توان از تقسیم هزینه بهره ي پرداختی به کل اعتبارات بدست آورد.

 

– اثر توزیع درآمد. تورم یک پدیده نامطلوب اقتصادي است زیرا مطلوبیت ناشی از خرج یک< SPAN dir=ltr> مقدار درآمد پولی ثابت را کاهش</SP AN> می دهد.

 

این کاهش ممکن است& lt;SPAN dir=ltr> براي طبقه سرمایه دار از طریق</ SPAN> سودهاي بادآورده که بر اساس افزایش قیمتها< SPAN style=”LINE-HEIGHT: 200%; FONT-FAMILY: ‘Tahoma’,’sans-serif’; COLOR: black; FONT-SIZE: 9pt” dir=ltr lang=AR-SA> حاصل می شود خنثی گردد ولی براي طبقه حقوق بگیر این طور نیست. طبقه حقوق بگیر در مقابل تورم معمولا بی دفاع است زیرا از مالکیت خصوصی ابزار تولید برخوردار نیست و بنابراین نمی تواند خود را در مقابل تورم&l t;SPAN dir=ltr> حفظ کند.

 

گام دهم: تورم &l t;/B>2

 

اثر رشد و توسعه تورم ملایم. نرخ تورم ملایم قبل از آنکه اقتصاد در تعادل اشتغال کامل قرار بگیرد براي اقتصاد مفید است و موجب رشد اقتصادي می شود. در دوران تورم ملایم دو هدف اشتغال کامل و &l t;/SPAN>رشد اقتصادي با یکدیگر هماهنگ هستند. ضمنا & lt;SPAN style=”LINE-HEIGHT: 200%; FONT-FAMILY: ‘Tahoma’,’sans-serif’; COLOR: black; FONT-SIZE: 9pt” lang=AR-SA>رونق و رشد اقتصادي که عموما با شروع و تداوم تورم ملایم همراه است علت تورم نیست بلکه اثر جانبی آن است.

 

اثر تورم بر تولید و اشتغال. زمانی که نرخ تورم< SPAN style=”LINE-HEIGHT: 200%; FONT-FAMILY: ‘Tahoma’,’sans-serif’; COLOR: black; FONT-SIZE: 9pt” dir=ltr lang=AR-SA> ملایم است و بر اساس آن قیمتها سالانه با میزان 5 تا 6 درصد افزایش می یابد مصرف کنندگان و تولید کنندگان پیش بینی می کنند که قیمتها در آینده با نرخی بیشتر افزایش می یابد. بنابراین پیش بینی آنها ذخیره هاي
پولی خود را بجاي آنکه در بانکها </SP AN>و در قالب حسابهاي سپرده ثابت نگهداري کنند خرج کرده و کالا احتکار می کنند تا تورم بیشتر در آینده مصون بمانند. با این عمل از یک طرف تقاضا براي خرید کالاهاي مصرفی افزایش می یابد و از طرف دیگر تقاضاي&l t;/SPAN> خرید کالاهاي سرمایه اي نیز بالا می رود و از این جهت فشار روي سطح قیمتها بیشتر می شود و تورم شدید و شدید تر بصورت یک فرایند خودافزا در می آید.

 

اثر تورم بر رفتار مصرفی&lt ;/SPAN> و سرمایه گذاري. تورم مصرف را غیر منطقی و رفتار مصرف کنندگان را غیر عقلایی می نماید. در دوران ثبات قیمتها مصرف کنندگان فقط کالاهاي مورد نیاز</SP AN> خود را به میزان مصرف خود و با مقایسه قیمتها از ارزانترین بازارها خریداري می کنند. در دوران تورم شدید و پیش بینی نشده رفتار مصرف کنندگان غیر منطقی می شود. مصرف کنندگان با درآمد خود یا حتی با اخذ وام هر کالایی را که بدستشان برسد می خرند&l t;/SPAN> خواه به آن نیاز داشته باشند و خواه نداشته باشند، خواه قیمت کالا</SPAN&g t; گران باشد و خواه ارزان. زیرا اولا نگهداري پول را عاقلانه نمی دانند چون پول ارزش واقعی خود را از دست می دهد و ثانیا چنین فرض می کنند که قیمت کالاها در آینده بیشتر ترقی خواهد کرد.

 

اثر &l t;/SPAN>عدم کارایی اقتصادي تورم. در دوران تورمی سه گروه پس انداز کنندگان، سرمایه گذاران و سوداگران پول و بورس با هم یکی می شوند و براي حفظ&l t;SPAN dir=ltr> منافع خود در مقابل تورم دست</SP AN> به فعالیتهاي سوداگرانه می زنند و اقدام به خرید داراییهاي حقیقی (زمین و</SPAN > ملک)، پول خارجی، طلا، آثار هنري، عتیقه و غیره می نمایند تا بعدا آنها را با قیمتهاي بالاتر بفروشند. این گونه فعالیت ها بر کارایی اقتصادي تاثیر منفی دارد زیرا با تداوم آنها قدرت و میل به پس انداز کاهش می یابد و موجب می شود که میزان تراکم سرمایه در بخشهاي تولیدي کاهش یابد که این امر به
نوبه ي خود منجر به کاهش در ظرفیت تولید و رشد اقتصادي می گردد.

 

اثر تورم بر بودجه&lt ;/SPAN> دولت و بازرگانی خارجی. تورم و کاهش ارزش واقعی پول موجب کاهش قدرت خرید دولت می شود و بنابراین دولت نیز مانند سایر مصرف کنندگان مجبور
است
کالاها و خدمات مورد نیاز خود را گرانتر از گذشته خریداري کند. بعلاوه دولت ناچار است دستمزد و حقوق کارمندان خود
را همراه با افزایش قیمتها هر چند زمان یکبار افزایش دهد. اگرچه در دوران تورم درآمد دولت نیز افزایش می یابد از آنجاکه امکان افزایش مالیاتهاي مستقیم متناسب با تورم وجود ندارد مالیاتهاي غیر مستقیم افزایش می یابد.

 

اثر پس انداز اجباري. یکی از اثرات اصلی تورم شدید و پیش بینی نشده کاهش قدرت خرید مصرف کنندگان خواهد بود&lt ;/SPAN> و بنابراین آنها مجبور خواهند شد که از خرید بعضی از کالاها و&lt ;SPAN style=”LINE-HEIGHT: 200%; FONT-FAMILY: ‘Tahoma’,’sans-serif’; COLOR: black; FONT-SIZE: 9pt” dir=ltr lang=AR-SA> خدمات چشم پوشی کنند که این چشم پوشی اجباري از مصرف پس انداز اجباري خوانده می شود.

 

آثار روانی و اجتماعی تورم. در جامعه اي که که با تورم شدید رو به روست هزینه هاي روانی تورم از بی اعتمادي مردم نسبت به ارزش پولی ملی بر می خیزد و ضمنا این هزینه ها با توجه به </SPA N>احساس آنها مبنی بر بازنده بودنشان در اقتصاد تورمی تشدید می شود. یکی دیگر از هزینه هاي روانی تورم ایجاد یک حالت نااطمینانی و بلاتکلیفی در جامعه است.

 

رابطه تورم با پول، انتظارات، نرخ بهره:

 

تورم یک پدیده</SP AN> پولی است و بدان معنی است که میزان بالاي تورم نمی توانند براي مدتی طولانی بدون رشد بالاي عرضه پول ادامه یابد. دلائل موجود براي انتظار رابطه اي میان تورم و رشد عرضه پول در بلند مدت از این&lt ;SPAN dir=ltr> واقعیت سرچشمه می گیرد که تقاضا براي
پول تقاضایی براي وجوه واقعی (یا مانده واقعی) است.

 

http://boorsi.com

 

به این مطلب امتیاز دهید
اشتراک گذاری در telegram
اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در email

فرصت ویژه برای علاقه مندان به نویسندگی

شما می توانید مقالات خود را با نام خود در وب سایت موسسه منتشر نمائید. برای شروع کلیک نمائید.

نویسنده مقاله باشید